Gdy na desce rozdzielczej pojawia się zielona ikonka reflektora, łatwo pomylić ją ze znakiem drogowym. Tymczasem najczęściej jest to kontrolka świateł mijania, a obowiązek ich używania wynika przede wszystkim z przepisów, nie z osobnego znaku przy drodze. Wyjaśniam, jak rozpoznać symbol, kiedy można zastąpić światła mijania dziennymi oraz co zmieniają deszcz, mgła, tunel i jazda po zmroku.
Najważniejsze zasady rozpoznasz po kolorze kontrolki i warunkach na drodze
- Zielony reflektor z promieniami skierowanymi w dół oznacza światła mijania.
- Nie jest to standardowy znak drogowy, lecz symbol na desce rozdzielczej.
- W Polsce światła mijania są wymagane podczas jazdy przez cały rok, gdy nie korzystasz zgodnie z warunkami ze świateł dziennych.
- Światła dzienne wolno stosować tylko od świtu do zmierzchu i przy normalnej przejrzystości powietrza.
- W deszczu, mgle, śniegu lub kurzu trzeba włączyć mijania albo przednie przeciwmgłowe, a światła dzienne mogą nie oświetlać tyłu samochodu.
Zielona kontrolka to nie znak drogowy
Symbol świateł mijania przedstawia zwykle zielony reflektor z kilkoma skośnymi promieniami skierowanymi w dół. W zależności od marki auta kształt może być nieco inny, ale zasada pozostaje ta sama. Promienie opadające pod kątem odróżniają światła mijania od świateł drogowych, których niebieska kontrolka ma promienie ułożone poziomo.
W standardowym katalogu polskich znaków drogowych nie ma osobnego znaku, który nakazywałby kierowcy włączenie świateł mijania. Obowiązek wynika z art. 51 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Dlatego nie trzeba czekać na konkretną tablicę przy drodze. Po uruchomieniu samochodu światła należy dobrać do pory dnia i widoczności.
| Symbol | Kolor kontrolki | Co oznacza |
|---|---|---|
| Reflektor z promieniami skierowanymi w dół | Zielony | Światła mijania |
| Reflektor z promieniami poziomymi | Niebieski | Światła drogowe, czyli długie |
| Reflektor z falowaną linią | Zielony lub pomarańczowy | Przednie albo tylne światła przeciwmgłowe |
| Reflektor z rozproszonymi punktami | Zielony lub biały | Światła do jazdy dziennej |
Z mojego punktu widzenia najważniejszy jest nie sam kolor kontrolki, lecz to, czy świecą także tylne lampy. Przy światłach dziennych często pozostają wyłączone, dlatego samochód może być dobrze widoczny z przodu, a prawie niewidoczny dla kierowcy jadącego za nim.
Kiedy polskie przepisy wymagają świateł mijania
Podstawowa zasada jest prosta. Podczas jazdy w warunkach normalnej przejrzystości powietrza kierowca musi używać świateł mijania. W dzień może je zastąpić światłami do jazdy dziennej, ale tylko od świtu do zmierzchu.
Nie ma znaczenia, czy jedziemy po mieście, autostradzie, drodze wojewódzkiej czy lokalnej ulicy. Obowiązek dotyczy całej Polski i trwa przez cały rok. W praktyce po zmroku przełącznik powinien znajdować się w pozycji świateł mijania, nawet jeśli droga jest dobrze oświetlona.
| Warunki jazdy | Właściwe oświetlenie | Czy dzienne wystarczą? |
|---|---|---|
| Dzień i dobra widoczność | Światła mijania albo dzienne | Tak |
| Zmierzch, noc lub świt | Światła mijania | Nie |
| Deszcz, mgła, śnieg, kurz | Mijania albo przednie przeciwmgłowe | Nie |
| Nieoświetlona droga po zmroku | Mijania lub drogowe, jeśli nikogo nie oślepiają | Nie |
Światła drogowe można stosować od zmierzchu do świtu na nieoświetlonej drodze, ale trzeba je przełączyć na mijania, gdy zbliża się pojazd z przeciwka albo jedziemy za innym pojazdem. Dotyczy to także sytuacji, w której długie światła mogłyby oślepić kierującego pociągiem lub jednostką pływającą.
Za jazdę bez wymaganych świateł taryfikator przewiduje zwykle 100 zł w porze dziennej oraz 300 zł od zmierzchu do świtu. Kwota nie powinna być jednak główną motywacją. Źle widoczny samochód jest szczególnie trudny do zauważenia przy wyprzedzaniu, zmianie pasa i w lusterkach.
Światła mijania, dzienne i drogowe robią różne rzeczy
Te trzy rodzaje oświetlenia bywają wrzucane do jednego worka, choć ich zadania są zupełnie inne. Ja stosuję prostą zasadę: dzienne służą głównie do bycia zauważonym, a mijania także do oświetlania drogi.
Światła mijania
Światła mijania oświetlają jezdnię przed samochodem na odległość co najmniej około 40 metrów przy dobrej przejrzystości powietrza. Ich asymetryczny snop światła mocniej doświetla prawą stronę drogi, a jednocześnie ogranicza ryzyko oślepiania kierowców jadących z przeciwka.
Światła do jazdy dziennej
Światła dzienne mają poprawić widoczność samochodu w dzień. Zwykle świecą tylko z przodu, dlatego ich używanie podczas deszczu albo mgły jest błędem. Jeżeli widoczność się pogarsza, przełączam samochód na mijania, nawet gdy automat jeszcze tego nie zrobił.
Światła drogowe
Światła drogowe dają znacznie dłuższy i mocniejszy snop, ale łatwo oślepiają innych. Nie są zamiennikiem świateł mijania w mieście ani przy normalnym ruchu. Używa się ich przede wszystkim na nieoświetlonych drogach po zmroku, gdy przed nami i z naprzeciwka nie ma innych uczestników ruchu.
W nowych samochodach automatyczne przełączanie świateł działa coraz lepiej, ale nadal nie jest bezbłędne. Czujnik może zareagować z opóźnieniem na mżawkę, mgłę lub jasny dzień przy intensywnych opadach. Odpowiedzialność wciąż ponosi kierowca, nie elektronika.
Deszcz, mgła i tunel wymagają większej uwagi
W warunkach zmniejszonej przejrzystości powietrza, wywołanej mgłą, opadami lub kurzem, przepisy wymagają włączenia świateł mijania albo przednich przeciwmgłowych. Można użyć obu rodzajów jednocześnie, jeśli poprawia to widoczność i nie powoduje olśnienia.
Najczęstszy błąd widzę przy opadach w dzień. Kierowca zauważa, że przednie światła dzienne świecą, więc uznaje, że wszystko jest w porządku. Tymczasem tylne lampy mogą być ciemne, a mokra nawierzchnia i rozpylana spod kół woda sprawiają, że samochód znika z pola widzenia znacznie szybciej.
Tylne światła przeciwmgłowe wolno stosować, gdy widoczność spada poniżej 50 metrów. Po poprawie warunków trzeba je wyłączyć, ponieważ intensywne czerwone światło może przeszkadzać kierowcy jadącemu za nami bardziej niż pomagać.
Co oznacza znak tunelu
Znak D-37 informuje o wjeździe do tunelu, ale nie jest symbolem świateł mijania. Obecne przepisy nie zawierają już osobnego, ogólnego nakazu używania konkretnie świateł mijania w każdym tunelu. W dzień i przy normalnej przejrzystości powietrza światła dzienne mogą być traktowane jako alternatywa, jeśli nie ma dodatkowych wskazań.
Mimo tego w tunelu rozsądniej jest włączyć światła mijania zamiast dziennych. Zapewniają lepszą widoczność samochodu z tyłu, co ma znaczenie przy nagłym hamowaniu, awarii albo zatrzymaniu ruchu. Zawsze stosuję się też do ewentualnych znaków i sygnałów umieszczonych przed konkretnym obiektem.
Przeczytaj również: Jaka prędkość na drodze ekspresowej? Limity dla kierowców
Droga kręta i przednie przeciwmgłowe
Na drodze krętej oznaczonej odpowiednimi znakami można od zmierzchu do świtu używać przednich świateł przeciwmgłowych także przy normalnej przejrzystości powietrza. Nie oznacza to jednak, że zastępują one światła mijania w każdej sytuacji. Ich zadaniem jest niskie doświetlenie pobocza i najbliższej części zakrętu.
Błędy przy kontrolce świateł mijania, które łatwo wyeliminować
Pierwszy błąd to mylenie zielonej kontrolki z niebieską. Jeśli promienie na symbolu są poziome i świeci się niebieska lampka, mamy włączone światła drogowe. Przy mijaniu innych pojazdów trzeba je natychmiast przełączyć na krótkie.
Drugi problem to jazda na dziennych podczas deszczu. Taka sytuacja może wyglądać poprawnie z fotela kierowcy, ale tył auta pozostaje słabo widoczny. Wystarczy lekki deszcz, mgła lub śnieg, aby różnica stała się naprawdę istotna.
Trzeci błąd dotyczy ustawienia reflektorów. Nawet prawidłowo działająca kontrolka nie oznacza, że światła są dobrze wyregulowane. Po wymianie żarówki, naprawie zawieszenia albo zmianie obciążenia samochodu warto sprawdzić wysokość wiązki, ponieważ źle ustawione mijania mogą oślepiać innych albo nie doświetlać drogi.
Przed ruszeniem po zmroku sprawdzam cztery rzeczy:
- czy świeci się właściwa zielona kontrolka świateł mijania,
- czy działają oba reflektory i tylne lampy,
- czy klosze nie są zabrudzone lub zaparowane,
- czy pokrętło korektora wysokości reflektorów odpowiada obciążeniu samochodu.
W samochodzie z automatycznymi światłami nie warto jeździć całkowicie „na pamięć”. Przy zmianie pogody szybkie ręczne przełączenie na mijania trwa sekundę, a może zdecydować o tym, czy auto zostanie zauważone przez kierowcę jadącego za nami.
Jedna kontrolka, a decyzję zawsze podejmują warunki
Najkrócej mówiąc, zielony reflektor z promieniami skierowanymi w dół to kontrolka świateł mijania, a nie znak drogowy. W dzień przy dobrej widoczności można używać świateł dziennych, lecz po zmroku oraz podczas opadów, mgły i innych ograniczeń widoczności bezpiecznym wyborem są światła mijania.
Jeżeli mam wybrać jedną praktyczną zasadę, brzmi ona tak: gdy widoczność choć trochę się pogarsza, nie czekam na automat i włączam mijania ręcznie. Dzięki temu oświetlam drogę, uruchamiam tylne lampy i daję innym kierowcom więcej czasu na zauważenie samochodu.
